Uitgelegd: KlimaatTafels

In dit stuk lees je over de achtergrond van het spel ‘KlimaatTafels’.

Weet je niet over welk spel het gaat? Lees het dan eerst hier.

In KlimaatTafels bepaal je het klimaatbeleid in Nederland. Dit is een complex onderwerp en niet eenvoudig in een spel vorm te geven. Er moet een balans zijn tussen speelbaarheid en de dilemma’s in de realiteit.

In dit stuk lees je meer over de gedachte achter het spel en welke ontwerpkeuzes zijn gemaakt. Hierbij komen de volgende onderwerpen aan bod:

De relatie tussen het klimaatakkoord en klimaattafels

De dilemma’s en keuzes die zijn gemaakt in het maakproces

De resultaten van groepen die het spel eerder speelden

verdiep je in

Klimaatbeleid

deel

met anderen

Klimaatakkkoord en KlimaatTafels

De opzet van het Klimaatakkoord (2019) is leidend geweest in de vorming van het spel. De opsplitsing in sectoren is bijna letterlijk overgenomen. Van de thema’s, in het akkoord zelf ‘cross-sectorale samenhang’ genoemd, is een selectie gemaakt van de meeste interessante voor het spel.

De opties in het spel zijn een simplificatie van de lijst aan maatregelen en acties uit het Klimaatakkoord. Een complex document van 239 pagina’s is uiteindelijk vertaald in een spel met een speelduur van een paar uur. Met de daadwerkelijke afspraken uit het Klimaatakkoord hoeven de spelers ook geen rekening te houden, maar met de dilemma’s die daarbij horen wel.

Naast deze vertaling van het Klimaatakkoord in een spel is KlimaatTafels ook gemaakt op basis van drie uitgangspunten:

Klimaatverandering is onomstotelijk bewezen en hiermee een fundamenteel onderwerp dat onze aandacht verdient.

Klimaatverandering heeft onze aandacht nodig omdat het een belangrijke impact op de wereld heeft en nog meer gaat hebben in de toekomst. Met KlimaatTafels hopen we meer mensen geïnteresseerd te laten raken in dit onderwerp, in het specifiek de groep die meer wil weten over de Nederlands context.

Klimaatbeleid is niet simpel maar complex. Er is een systeemaanpak nodig voor het beste resultaat.

Elke speler heeft een belangrijke rol in het spel, eigenlijk is iedereen onmisbaar. Doordat elk iedereen vanuit z’n eigen perspectief de juiste keuzes maakt, kan het systeem goed werken. Belangrijk is wel om daarbij goed te blijven samenwerken en rekening te houden met onverwachte gebeurtenissen.

Het is belangrijk om zelf keuzes te maken en daar de voor- en nadelen van te ervaren.

Met een spel creëer je een veilige omgeving om te experimenteren en keuzes uit te proberen. Het belangrijke is dat deze keuzes consequenties hebben: je wilt de effecten zien van je beslissingen en zo leren van je keuzes. Ook kan je in een spel oefenen met samenwerken en testen welke strategieën leiden tot het beste resultaat.

“

Elke speler heeft een belangrijke rol in het spel, eigenlijk is iedereen onmisbaar.

”

Dilemma's en keuzes

Het is onmogelijk om een spel als KlimaatTafels zonder afwegingen te maken. Het moet zowel realistisch als speelbaar zijn, uitdagend maar ook leuk. Hieronder is een overzicht te zien met een aantal dilemma’s en de keuzes die hiervoor in het spelontwerp zijn gemaakt.

Dilemma

Keuze

Hoe bepaal je wat belangrijker is: kosten, draagvlak of emissies?

Dit ga je niet als maker bepalen, dit laat je aan de spelers. Het spel is zo neutraal mogelijk in de weging van deze onderwerpen, maar probeert de dilemma’s wel zo makkelijk mogelijk aan de speler presenteren.

Klimaatbeleid maak je met heel veel mensen. Je kan niet elke rol in dit proces weergeven in een spel. Maar met weinig spelers is het spel te simpel en komen de dilemma’s niet goed naar boven.

Het spel is gemaakt om te spelen met twintig mensen. Met minder spelers, voor een standaard bordspel is tussen de drie en vijf normaal, moet je veel elementen weghalen en wordt het spel te onrealistisch.

Meer dan twintig spelers vind je praktisch niet zo snel, wat het minder speelbaar zou maken . Doordat elke speler een specifieke taak heeft, hoeft ook niet iedereen alle regels in het spel te snappen.

Klimaatverandering is een zwaar onderwerp. Dit leent zich niet automatisch goed voor een spel, waarbij plezier hebben een belangrijk element is. Maar je wilt ook niet dat mensen door een leuk spel een belangrijk onderwerp als klimaatverandering niet serieus nemen.

Met simpele elementen wordt het spel toegankelijk en leuk. Kleurijke borden en herkenbare bordspelonderdelen zoals fiches, blokjes en pionnen. Anderzijds zijn de discussie aan de tafels vergelijkbaar met die beleidsmakers voeren. Met een introductie en evaluatie wordt stil gestaan hoe dit spel linkt naar de realiteit.

Niet iedereen is een klimaatexpert. Daarnaast zijn sommige deelnemers wel bekend met de inhoud. Hoe zorg je ervoor dat het spel voor beiden toegankelijk is?

Je moet het spel kunnen spelen zonder enige voorkennis. Met een goede uitleg en de mogelijkheid om tijdens het spelen vragen te spellen, help je spelers door het spel. Doordat je meerdere rondes speelt, leer je de dynamieken ook steeds beter kennen.

Het is (bewust) geen simpel spel, dat zou namelijk niet realistisch zijn. Het blijft voor expert ook uitdagend. Ook is er geen vaste, winnende strategie. Het is de kunst om goed samen te werken en iedereen mee te krijgen in het gewenste resultaat.

Welke data gebruik je? Wat acht je als betrouwbaar en hoe gebruik je deze data goed in een spel?

Alle data komen voornamelijk van betrouwbare bronnen als het PBL en het CBS. Hierbij draait het voornamelijk om emissiedata die beschikbaar is voor de verschillende sectoren.

In een standaard bordspel zijn doorrekening niet mogelijk. Voor dit spel is een model gemaakt wat de keuzes van de spelers doorrekend. Na elke ronde worden de resultaten met iedereen gedeeld. Zo kan je in de volgende ronde een nieuwe strategie bedenken.

Staat het in het Klimaatakkoord of heb je het Ergens Anders Gehoord?

Het Klimaatakkoord bevat meer dan 600 afspraken. Deze afspraken zijn zeer verschillend, zowel qua onderwerp als hoe concreet ze zijn.

In de quiz kom je verschillende klimaatafspraken tegen. Echter, deze komen niet allemaal uit het Klimaatakkoord. Weet jij welke in het Klimaatakkoord staan?

[ld_quiz quiz_id="13514"]

Resultaten

In KlimaatTafels draait het om drie variabelen: emissies, kosten en draagvlak. Deze worden op de volgende manier bepaald:

emissies

De Sectortafels bepalen hoeveel emissies er zijn. Door in te zetten op schonere productiemethoden of te investeren in innovatie kan je emissies verminderen.

winst

Als je geld niet besteed aan een Sectortafel, hou je dit als winst over. De winst kan negatief worden door penalty’s, doordat de spelers bepaalde randvoorwaarden niet halen of pech hebben.

draagvlak

Elke Thematafel draait om draagvlak. Dit is bij elke tafel anders gedefinieerd, namelijk als: voldoende arbeidskrachten bij Arbeid, een eerlijke verdeling van laadinfrastructuur, genoeg natuur en succesvolle pilots bij Ruimte, een goede elektriciteitsvoorziening bij Systeem en beperkte kosten voor klimaatbeleid bij Financiering.

Er zijn aan het eind van het spel altijd drie winnaars:

De beste Sectortafel, namelijk de tafel met de beste balans tussen winst maken en emissies reduceren.

De beste Thematafel, namelijk de tafel met het hoogste draagvlak.

De speler die aan zowel de winnende Sector- als Thematafel zit.

Je krijgt als groep ook een totaalscore. In de tabel hieronder zijn deze scores te zien van groepen die eerder KlimaatTafels hebben gespeeld. Goed om hierbij te weten is dat het gaat om totale emissiereductie, totale winst en het gemiddelde draagvlak aan het eind van het spel. Elke groep speelt over een periode van 12 jaar.

Groep

Emissies

(reductie t.o.v. startjaar)

Winst

(miljarden)

Draagvlak

(score tussen 0 – 10)

Talent voor Transitie

-30%

-14,0

7,5

(hoog)

Community of Energy Top Talents

-45%

-13,4

6,7

(gemiddeld)

Topsector Energie

-44%

-33,8

6,7

(gemiddeld)

Magnus Red

-32%

9,5

7,2

(gemiddeld)

Pssst.... Wil je weten aan welke tafels je de grootse kans hebt om te winnen?

Op dit moment is het vaakst gewonnen aan de Sectortafel Voedsel en de Thematafel Financiering. Maar wees niet bang, ook aan de andere tafels maak je alle kans om te winnen.

Behoefte aan meer verdieping?

Je weet nu hoe het Klimaatakkoord heeft geleid tot het maken van KlimaatTafels. Het spel probeert de essentie van het akkoord te vertalen naar een omgeving waar iedereen zelf klimaatkeuzes kan maken. Je ervaart wat de effecten van jouw keuzes zijn en hoe je moet samenwerken voor het beste resultaat. KlimaatTafels is een simplificatie van de realiteit, maar draait om dezelfde dilemma’s als in de praktijk.

Er is nog veel meer te leren over klimaatbeleid, misschien ben je daar nu wel nieuwsgierig naar. Na de publicatie van het Klimaatakkoord zijn er een hoop nieuwe ontwikkelingen geweest die het Nederlandse klimaatbeleid verder hebben gevormd.

Benieuwd naar welke dit zijn? Leer in de verdieping Klimaatbeleid verder over de klimaatplannen van Nederland.

verdiep je in

Klimaatbeleid